Tóm tắt toàn bộ 5 chuyên đề tập làm văn lớp 9

11/05/2021 Đăng bởi: Công ty cổ phần CCGroup toàn cầu
Tóm tắt toàn bộ 5 chuyên đề tập làm văn lớp 9

Ngoài hệ thống các tác phẩm văn học, phần kiến thức Tiếng Việt và Tập làm văn thường bị bỏ qua. Tuy tỉ trọng điểm trong đề thi không lớn nhưng lại thường là câu hỏi dễ “ăn điểm” với tất cả các em học sinh từ trung bình cho đến khá giỏi.

Kiến thức tập làm văn lớp 9 thì không quá dài và phức tạp như câu hỏi nghị luận văn học, thế nên việc ôn tập cũng không quá khó khăn. Để giúp các em học sinh ôn tập tốt phần Tập làm văn, dưới đây là phần tổng hợp kiến thức trọn vẹn 5 chuyên đề tập làm văn.

Gợi ý tài liệu ôn thi tuyển sinh vào lớp 10

Bộ sách ôn thi vào 10 cấp tốc: Đột phá 9+

Đồng giá 150k/ cuốn: Bí quyết chinh phục điểm cao lớp 9: Tổng ôn toàn bộ kiến thức lớp 9 cấp tốc, cầm chắc 9 điểm/ môn thi vào 10

Bộ sách ôn thi vào trường CHUYÊN đỉnh nhất

1, Chuyên đề tập làm văn lớp 9 số 1: Văn bản thuyết minh

Khái niệm: Văn bản thuyết minh là văn bản thông dụng, nhằm cung cấp tri thức về đặc điểm, tính chất, nguyên nhân của các sự việc, hiện tượng trong tự nhiên

 Yêu cầu: Cung cấp tri thức khách quan, xác thực, hữu ích về các sự vật. Trình bày rõ ràng, chặt chẽ

Phương pháp thuyết minh: Gồm có 6 phương pháp

  1. Phương pháp nêu định nghĩa
  2. Phương pháp liệt kê
  3. Phương pháp nêu ví dụ
  4. Phương pháp dùng số liệu
  5. Phương pháp so sánh
  6. Phương pháp phân loại phân tích

Sử dụng các biện pháp nghệ thuật trong văn bản thuyết minh: Gồm có Ẩn dụ - Hoán dụ - Nhân hóa – So sánh – Kể chuyện – Đối đáp sẽ làm cho văn bản thuyết minh hấp dẫn hơn, sinh động hơn. Vận dụng thích hợp các biện pháp nghệ thuật, làm nổi bật đặc điểm của đối tượng thuyết minh và gây hấp dẫn cho người đọc. Khi soạn văn lớp 9 bài 1 – Phong cách Hồ Chí Minh là một văn bản thuyết minh, học sinh cần chú ý nêu được các biện pháp nghệ thuật của bài.

Yếu tố miêu tả trong văn bản thuyết minh: Làm đối tượng thuyết minh được nổi bật, gây ấn tượng. Yếu tố miêu tả thường được sử dụng khi mô tra đặc điểm về hình dáng, sự xuất hiện của đối tượng, sự vật

2, Chuyên đề tập làm văn lớp 9 số 2: Văn bản tự sự

Gồm có 4 yếu tố chính như sau

  1. Yếu tố cốt truyện: Cố truyện bao gồm một chuỗi các sự việc, sự kiện, tình tiết được liên kết với nhau theo một trình tự hợp lí
  2. Yếu tố nhân vật: Nhân vật trong văn tự sự là chủ thể của các sự việc, sự kiện trong văn bản. Có hai nhóm nhân vật trong văn bản tự sự nhân vật chính và nhân vật phụ. Các nhân vật được khắc họa qua tên gọi, lai lịch, tính nết, hình dáng, công việc, hành động, suy nghĩ nội tâm
  3. Yếu tố sự việc: Sự việc trong văn bản tự sự được trình bày một cách cụ thể: Sự việc xảy ra trong thời gian, địa điểm cụ thể, do nhân vật cụ thể thực hiện, có nguyên nhân, diễn biến, kết quả,…
  4. Yếu tố ngôi kể: Ngôi kể trong văn bản tự sự có thể là ngôi thứ nhất hoặc ngôi thứ ba. Ngôi thứ nhất có điểm mạnh đó chính là nó giúp bộc lộ trực tiếp suy tư, tình cảm của nhân vật. Còn ngôi thứ ba lại có điểm mạnh là thể hiện được sự khách quan với câu chuyện được kể

Văn bản tự sự gồm có 2 vấn đề chính: Miêu tả trong văn bản tự sự và Nghị luận trong văn bản tự sự 

Tóm tắt văn bản tự sự trong tập làm văn lớp 9

Khái niệm: Dùng văn bản của mình trình bày lại một cách ngắn gọn nội dung của một văn bản tự sự và tuyệt đối trung thành với nội dung của văn bản đó

Yêu cầu khi tóm tắt văn bản tự sự: Người tóm tắt phải đảm bảo nội dung chính của văn bản gốc: từ nhân vật đến tình huống, sự việc, bối cảnh,…

Các bước để viết một đoạn tóm tắt văn bản tự sự trong sgk ngữ văn 9 tập 1

  1. Đọc kĩ văn bản, xác định chủ đề của văn bản
  2. Xác định những nội dung cần tóm tắt của văn bản
  3. Sắp xếp các sự việc và nhân vật theo một trình tự nhất định
  4. Viết lại câu chuyện cần tóm tắt bằng lời văn của mình

Miêu tả trong văn bản tự sự

  1. Khái niệm: Miêu tả trong văn bản tự sự là tái hiện đặc điểm về sự xuất hiện của đối tượng, sự việc nào đó trong một văn bản tự sự
  2. Công dụng: Giúp các yếu tố trong câu chuyện trở nên cụ thể hơn, sinh động hơn, hấp dẫn hơn, câu chuyện trở nên rõ ràng và dễ hiểu hơn
  3. Cách miêu tả trong văn bản tự sự: Xác định mục tiêu miêu tả - Chọn chi tiết miêu tả - Miêu tả phù hợp, phục vụ mục đích

Miêu tả nội tâm trong văn bản tự sự

Khái niệm: Miêu tả nội tâm nhằm tái hiện ý nghĩ, cảm xúc và diễn tả tâm trạng của nhân vật. Thông qua đó sẽ làm nổi bật lên đặc điểm, tính cách của nhân vật. Có hai cách miêu tả nội tâm trong văn bản tự sự được giới thiệu trong chương trình tập làm văn lớp 9:

  • Cách 1: Miêu tả trực tiếp: Trực tiếp miêu tả ý nghĩ, cảm xúc, tình cảm của nhân vật
  • Cách 2: Gián tiếp thông qua miêu tả cảnh vật, nét mặt, hành động, cử chỉ của nhân vật

Nghị luận trong văn bản tự sự

  • Thể hiện qua các cuộc đối thoại của các nhân vật trong tác phẩm về một vấn đề nhằm thuyết phục người nghe
  • Thể hiện qua các lời độc thoại của nhân vật nêu lên ý kiến, quan điểm về một vấn đề nào đó trong văn bản
  • Ý kiến đánh giá của nhân vật hoặc người kể chuyện về sự kiện, vấn đề xảy ra trong tác phẩm

3, Chuyên đề tập làm văn lớp 9 số 3: Đối thoại, độc thoại, độc thoại nội tâm

Đối thoại

  • Đối thoại là hình thức đối đáp giữa hai hoặc nhiều người
  • Lời đối thoại được đánh dấu bằng dấu gạch ngang đầu lời thoại
  • Tái tạo giao tiếp bằng lời nói của các nhân vật làm cho câu chuyện thêm sinh động, đồng thời khắc họa tính cách và nội tâm nhân vật

Độc thoại

  • Độc thoại là lời thoại được nói tiếng và nói với chính mình hoặc với một ai đó trong tưởng tượng
  • Lời độc thoại khi được nói thành lời thì nó được đánh dấu bằng dấu gạch ngang đầu lời thoại
  • Giúp thể hiện đời sống nội tâm của nhân vật

Độc thoại nội tâm

  • Độc thoại nội tâm không được nói ra thành lời và không có dấu gạch ngang đầu lời thoại
  • Giúp đi sâu vào phân tích tâm lí, đời sống nội tâm của nhân vật, bộc lộ tư tưởng, tình cảm, tính cách nhân vật

4, Chuyên đề tập làm văn lớp 9 số 4: Nghị luận xã hội

Dạng bài số 1: Nghị luận về một số vấn đề tư tưởng, đạo lí. Một số vấn đề tư tưởng đạo lí thường gặp trong đề gồm có: Lý tưởng, lẽ sống; Đạo đức, tâm hồn; Cách ứng xử; Quan hệ gia đình; Quan hệ xã hội; Một số vấn đề khác

Cách thức triển khai một đoạn văn hoặc một bài văn nghị luận về một số vấn đề tư tưởng đạo lí

  1. Nêu vấn đề cần nghị luận
  2. Giải thích vấn đề nghị luận
  3. Phân tích vấn đề trong thực tế
  4. Bàn luận mở rộng vấn đề
  5. Rút ra cho bài học cho bản thân

Dạng bài số 2: Nghị luận về một hiện tượng đời sống

Một số hiện tượng đời sống trong đề văn nghị luận chương trình tập làm văn lớp 9

  1. Hiện tượng xấu có thể tác động tiêu cực
  2. Hiện tượng tốt có tác động tích cực
  3. Những quan điểm trái chiều về một hiện tượng đời sống

Cách thức triển khai một đoạn văn hoặc một bài văn nghị luận về một hiện tượng đời sống

  1. Nêu hiện tượng đời sống đặt ra trong đề bài
  2. Giải thích ngắn gọn hiện tượng
  3. Nêu biểu hiện của hiện tượng
  4. Phân tích nguyên nhân, tác hại hoặc ý nghĩa của hiện tượng
  5. Bài học nhận thức và hành động

 Nghị luận xã hội là câu hỏi rất thường gặp trong đề kiểm tra trên lớp cũng như đề thi tuyển sinh vào THPT môn Ngữ văn

5, Chuyên đề tập làm văn lớp 9 số 5: Nghị luận văn học

Nghị luận về một đoạn thơ, bài thơ

Khái niệm: Nghị luận về một đoạn thơ, bài thơ là trình bày nhận xét, đánh giá của mình về nội dung, nghệ thuật của đoạn thơ, bài thơ

Nội dung, nghệ thuật của đoạn thơ, bài thơ được thể hiện qua ngôn từ, hình ảnh, giọng điệu… bài nghị luận cần phân tích các yếu tố để có những nhận xét, đánh giá cụ thể, xác đáng

Về bố cục: bài nghị luận về một đoạn thơ, bài thơ cần có bộ cục rõ ràng, mạch lạc, có lời văn gợi cảm, thể hiện rung động chân thành của người viết

Những chú ý để học sinh làm được những bài tập làm văn hay lớp 9 dạng nghị luận văn học

  • Bài làm cần đảm bảo đầy đủ bố cục ba phần của bài nghị luận
  • Trong quá trình làm bài cần nêu lên được những nhận xét, đánh giá và ý kiến riêng của người viết
  • Những nhận xét và đánh giá phải gắn với phân tích, bình giá ngôn từ, hình ảnh, giọng điệu, nội dung cảm xúc của tác phẩm

 Hai dạng bài nghị luận văn học thường gặp: nghị luận về một đoạn thơ (bài thơ) và nghị luận về tác phẩm truyện

Nghị luận về tác phẩm truyện

Khái niệm: Nghị luận về một tác phẩm truyện là trình bày những nhận xét, đánh giá của mình về nhân vật, sự kiện, chủ đề hay nghệ thuật của một tác phẩm cụ thể

Những nhận xét, ý nghĩa về truyện phải xuất phát từ ý nghĩa của cốt truyện, tính cách, số phận của nhân vật và nghệ thuật trong tác phẩm

Các nhận xét và đánh giá về tác phẩm truyện (hoặc đoạn trích) phải rõ ràng, đúng đắn, có luận cứ và lập luận thuyết phục

Bài nghị luận về tác phẩm truyện hoặc đoạn trích cần có bố cục mạch lạc, lời văn chuẩn xác, gợi cảm.

Lưu ý khi làm bài tập làm văn lớp 9 nghị luận về tác phẩm truyện

  • Bài làm cần đảm bảo đầy đủ bố cục ba phần của bài nghị luận
  • Trong quá trình cảm thụ cần thể hiện ý kiến riêng của người viết
  • Trong các phần, các đoạn cần có sự liên kết hợp lí, tự nhiên

Trên đây là tổng hợp kiến thức của 5 chuyên đề của phân môn tập làm văn. Sau khi học, các em học sinh phải nắm vững được cách nhận biết từng thể loại văn bản (văn bản thuyết minh, văn bản tự sự, văn bản nghị luận văn học, nghị luận xã hội,…) và cách để viết đoạn văn, bài văn tương ứng với từng dạng bài. Chúc các em đạt điểm cao phần tập làm văn lớp 9 trong các bài kiểm tra và đề thi tuyển sinh vào lớp 10 nhé!

  • Sách CCBook – Đọc là đỗ 
  • Địa chỉ: Số 10 Dương Quảng Hàm, Cầu Giấy, Hà Nội
  • Hotline: 024.3399.2266
  • Email: [email protected]

Nguồn: ccbook.vn

Bạn cần hỗ trợ? Nhấc máy lên và gọi ngay cho chúng tôi - 02433992266
hoặc

  Hỗ trợ trực tuyến
popup

Số lượng:

Tổng tiền: